Eens te meer droevig nieuws van het wolvenfront. Samen met Gert-Jan Buijs van het Brabants Dagblad en medewerkers van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) heeft Welkom Wolf ontdekt dat wolf Billy, de Duitse zwerver die in juni het Pallieterland en de Turnhoutse Kempen op stelten zette, is doodgeschoten in de Franse Vogezen in de nacht van 22 op 23 september.
Wolf Billy werd geboren in het Herzlake-roedel in Niedersaksen, een veertigtal kilometer verwijderd van de Nederlandse provincie Drenthe. Van februari tot begin april van dit jaar was GW1554m – zo heet Billy officieel – actief in de regio van Bremen, Brake en Oldenburg, in het stroomgebied van de Weser. Daarna zakte hij af naar de Nederlandse Achterhoek. Van daar ging het richting de Betuwe. Twee weken later dook GW1554m op in de omgeving van Heusden en Den Bosch, in Noord-Brabant. Daar richtte de wolf een ware slachting aan onder de plaatselijke schapen. In twee weken tijd vielen er vijfenzestig dode dieren te betreuren. Natuurlijk heeft de wolf die niet allemaal opgegeten. Het fenomeen waarbij wolven soms meer dieren doden dan ze onmiddellijk op kunnen, heet ’surplus killing’. Naar aanleiding van de voortdurende aanvallen op schapen adviseerden de Zoogdiervereniging en de provincie alle veehouders in het gebied om hun dieren tijdelijk op te hokken of achter een degelijk schrikdraadraster te plaatsen. Dat moest de wolf letterlijk zonder voedsel zetten, zodat hij snel andere oorden zou gaan opzoeken. De aanpak werkte. Zodra de landbouwdieren niet meer bereikbaar waren, droop de wolf af. Op 1 juni werd hij ’s ochtends nog heel even gezien en gefotografeerd in het natuurgebied De Moerputten, bij Den Bosch, maar daarna verdween hij van de Nederlandse radar.
Ondertussen brandde op het secretariaat van Landschap vzw - de natuurvereniging achter de campagne Welkom Wolf – al een tijdje het oranje knipperlicht. De stoutmoedige wolf kon nu elk moment de grens oversteken. Op 3 juni werd hij inderdaad gespot bij de oversteek van de E34 in Oud-Turnhout. Vanaf 6 juni zette hij de streek van Duffel, Lier, Berlaar en Grobbendonk op z’n kop. Daar pakte hij voor een eerst een koe, weliswaar een doodziek dier. Op 19 juni ruilde Billy het Pallieterland voor het Turnhouts Vennengebied. Bij het oversteken van de ring rond Turnhout werd hij het slachtoffer van een spectaculair ongeval, maar als bij wonder hield hij daar niets aan over. Na enkele dagen in het noorden van Turnhout trok Billy naar Retie, waar hij zich op 27 juni vergreep aan een kreupel kalf.
Vervolgens werd het even stil, maar op 7 juli dook Billy plots op in de Voerstreek. Daar liet hij zich nog één keer fotograferen alvorens de Lage Landen vaarwel te zeggen. Tumult aan de andere kant van de Duitse grens toen Billy zich vervolgens tot eind juli nestelde in de Duitse Eifel. In zijn typische eigen stijl pakte hij daar 18 schapen en 2 vaarzen. De Duitsers zijn dan ook opgelucht als eind juli de aanvallen plots stoppen.Een paar weken later, vanaf 11 augustus, kregen plots de Franse Vogezen te maken met een wel héél stoutmoedige wolf. Er is nog geen hard DNA-bewijs dat het ook hier om Billy gaat, maar wie Billy gevolgd heeft in Nederland, België en Duitsland herkent toch een stijl die zeldzaam is bij wolven. Tussen 11 augustus en 23 september liet Billy in Frankrijk 20 dode schapen en 15 vaarzen noteren. Frankrijk is wellicht het slechts denkbare land in West-Europa om zoiets te doen. De schietgrage Fransen hebben immers al sinds 813 een korps van vrijwilligers, de Louveterie, dat destijds door Karel de Grote in het leven is geroepen om ‘schadelijke dieren’ uit te roeien, en dat sindsdien nog altijd bestaat. Een lieutenant de Louveterie kreeg de eer om – weliswaar met toestemming van de lokale overheid – wolf Billy om te leggen in de nacht van 22 op 23 september. Dat gebeurde in de gemeente Val d’Ajol. De prefecturen van de Vogezen en de Haute-Saône haastten zich om te melden ”dat het om een vergund afschot ging van een atypische wolf”. In Frankrijk worden beslissingen over afschot van wolven – nochtans een Europees beschermde soort – met graagte overgelaten aan de lokale prefecten, die niet zelden zwichten voor de druk van landbouw en jagerij. De nationale regering in Parijs wast intussen haar handen in onschuld. Uiteraard wil iedereen in Duitsland, Nederland en Vlaanderen nu graag 100% zekerheid dat het om wolf Billy gaat. Daarom heeft het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) een DNA-staal gevraagd aan de Franse collega’s. Definitief uitsluitsel kan nog wel even op zich laten wachten, maar wie ‘dossier Billy’ op de voet gevolgd heeft, denkt nu al de uitkomst van het wetenschappelijk onderzoek te kennen. Er is immers méér dan DNA, er zijn ook foto’s én vooral de modus operandi die aan Billy doen denken. Ongetwijfeld de mooiste foto van Billy werd gemaakt door de Vlaamse natuurfotograaf Pieter-Jan D’Hondt op een avond in Berlaar, tijdens het blauwe uurtje. Die foto prijkt op de cover van ‘In het spoor van de wolf‘, het nieuwe wolvenboek van Welkom Wolf, zie www.wolvenboek.be. In het boek is een volledig hoofdstuk gewijd aan de stoutmoedige avonturen van wolf Billy; zie het als een laatste eerbetoon aan een wolf die inderdaad atypisch was. Of die daarvoor zonodig moest sterven, is een heel andere zaak. Tenslotte heeft Billy nooit de kans gekregen om zich ergens te vestigen en over te schakelen op wild als prooi, wat wolven doorgaans snel doen als ze eenmaal een vaste stek hebben gevonden. Ook in zijn jeugd, binnen het ouderlijk territorium, had Billy nooit voor problemen gezorgd, al hadden zijn ouders wél een reputatie… Het is maar tijdens zijn trektocht, op zoek naar een eigen leefgebied, dat hij zo driest tekeer ging en huishield onder schapen en vaarzen. Het is hem niet gegund geweest om ergens de rust te vinden die zwervende wolven zoeken.